AMPER TIJD VOOR EEN KOP KOFFIE?

Het resultaat is een rijke schakering aan antwoorden. Er komen allereerst allerlei herinneringen boven. Vroeger – zo’n 45 jaar geleden – deed men ruimschoots mee aan alle katholieke gebruiken. Het hele gezinsleven was er van doordrongen. In die tijd zei een vader wel eens tegen haar dochter: ‘Je moet net zo intens vasten, als dat je carnaval viert.’ En dat gebeurde dan ook. Meerdere mensen herinneren zich nog die overgang op dinsdagavond middernacht. Dan verstomde alle muziek en werd het in de stad echt stil: de vasten was begonnen!
Anderen weten dat men in die tijd meer naar de kerk ging. En dan was er sowieso de biecht. Waar is de tijd gebleven dat je als onderwijzer met 52 kinderen naar de Basiliek in Oudenbosch liep en je klas verdeelde over de beschikbare biechtstoelen? Bijna iedereen vindt wel dat je vroeger deze gebruiken samen droeg. In deze tijd moet ieder het voor zichzelf beslissen en dat nodigt minder uit iets ermee te doen.

In eerste instantie vertelt iedereen de eigen belevenissen uit het verleden. Toen was vasten een vanzelfsprekend onderdeel van het leven. Maar wat doen deze mensen er nu mee?
Meerdere geven eerlijk aan dat ze er nu niet direct iets mee doen. ‘Ik voel
er niks bij.’ zegt de een. En in deze tijd doe je alleen die dingen, waarvan
je zelf voelt dat het belangrijk is. Een ander zegt dat hij er geen gewetens-wroeging van heeft, nu hij dit heeft losgelaten.
Een derde geeft aan dat vasten voor haar meer iets is van de dingen leren
accepteren zoals ze komen: Vasten is voor haar gewetensvol leven met wat je gegeven wordt. En daar wordt je je in de veertigdagentijd intenser van bewust. Anderen geven een nieuwe invulling aan deze periode door zes weken lang deel te nemen aan de gebedsdienst in de H. Hartkapel.
Weer een ander koopt een boekje met bezinnende teksten en gebruikt dat om elke dag even stil te staan bij het toeleven naar Pasen.

Toch zijn er ook mensen die zich voornemen om veertig dagen lang geen koffie en geen alcohol te drinken, niet tussendoor van alles te snoepen en wat terughoudend te zijn met eten. Ook in het parochiecentrum staan er in die tijd geen koekjes of alleen droge koekjes op tafel.

Kardineel Danneels herkent dit soort antwoorden. Hij schrijft over een manager die zegt: ‘Ik moet me zo haasten dat ik ’s morgens amper een kop koffie kan drinken.’ Dus waarom zou ik vasten? Nou is het ook niet de bedoeling om het vasten te verheffen tot een dwangmatig verzaken van voedsel of drinken. Het moet geen nummertje van een fakir worden. Voor Danneels heeft vasten als doel ‘Het vrij komen van eten en drinken en wat hem betreft dus ook van ontspanning, TV-kijken en andere dwingende gewoonten. Nu kun je ‘vrijwording’ niet buiten je lichaam om tot stand brengen. Dus daar heeft het wél mee te maken. Minder voedsel gebruiken is er een van. Maar je kunt het ook proberen door meer te bidden uit je eigen windsels en zwachtels los te komen. Want, wie bidt, raakt het astma kwijt van aan zichzelf te denken. Hij denkt aan God en aan anderen. Wie bidt, verliest de beklemming van de angst of het wantrouwen: hij ademt rustig, zijn hart volgt weer een normaal ritme. En bidders raken zelden in stress. Stress is misschien wel de meest knellende band in onze samenleving. Het past in deze tijd dat er meerdere wegen bewandeld worden, maar om het doel van de vasten: ‘loskomen van onnodig gehechtheden en banden om ruimte te maken voor God’ blijft steeds hetzelfde.

Vul Strippenkaart in

pastor Cas van Beek